فصلنامه تحلیل های حقوقی و بین المللی

فصلنامه تحلیل های حقوقی و بین المللی

محک سازوکارهای سرکوب جرایم تروریستی در سنجه‌ی موازین بین‌المللی ضدتروریستی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
دانشیار، دانشکده علوم اداری و اقتصادی، دانشگاه اراک، اراک، ایران. رایانامۀ نویسندۀ مسئول: p_namamian1512@yahoo.com
چکیده
طی دهه‌های اخیر ضمن تصویب اسناد متعدد و همکاری گسترده‌ی جهانی برای مبارزه با جرائم تروریستی، متأسفانه سازوکاری حقوقی، فنی و عملیاتی در این زمینه برای سرکوب جرائم تروریستی در کلیه‌ی ابعاد متنوع آن قابل‌ملاحظه نیست و به‌رغم الزام دولت‌ها به اقدامات گسترده‌ی قانونی و اجرایی، به‌طور عملی هیچ اقدامی که مبین تمایل و اراده‌ی علمی آن‌ها به‌شمار آید، به چشم نمی‌خورد. البته مهم‌ترین اقدام در جهت مواجهه با جرائم تروریستی، اجرای صحیح موازین، مقررات و به‌طور ویژه کنوانسیون‌های بین‌المللی است که باید در سطوح ملی و بین‌المللی مورد توجه‌ی دولت‌ها قرار گیرد. به دلیل ماهیت مناقشه‌برانگیز و جهت‌گیری بسیار ایدئولوژیک آن، سرکوب جرائم تروریستی به‌طور جامع تحت حقوق بین‌المللی چالش‌برانگیز بوده است. به‌علاوه، حقوق معاهداتی به دلیل تأکید آن‌ها بر ابعاد خاصی از جرائم تروریستی، امکان سرکوب حداکثری جرائم تروریستی را در پی نداشته‌اند. توسعه‌ی صلاحیت‌ها اعم از ملی و جهانی و نیز افزایش همکاری بین‌المللی که از طریق دیوان کیفری بین‌المللی امکان‌پذیر است، موجب ایجاد ثبات و کارآیی بین‌المللی بیشتر در سرکوب جرائم تروریستی می‌شود. همین ماهیت جرائم تروریستی، در صورتی که قرار باشد به‌طور مؤثر و کارآمد سرکوب شود، ضرورت همکاری بین‌المللی را ایجاب می‌نماید. در ضمن، دیوان می‌تواند با حمایت متناسب، یک سازوکار مؤثر باشد و به‌ویژه به‌واسطه‌ی وجود شفافیت و تعهدش نسبت به آرمان‌های حقوقی مورد احترام بیشتر نظام‌های حقوقی ملی، می‌تواند یک ابزار باورپذیر و مطمئن باشد.
کلیدواژه‌ها

  1. منابع

    1. بزرگمهری، مجید و کیارستمی، مهسا (۱۳۹۶). نقض حقوق بشر به‌واسطه‌ی اقدامات تروریستی و سازوکار مبارزه با آن. سیاست جهانی، ۶(۱)، ۱۳۱-۱۵۸.
    2. دونل، دانیل (۱۳۹۱). معاهدات بین‌المللی ضدتروریسم و کاربرد تروریسم در درگیری مسلحانه توسط نیروهای مسلح (پیمان نمامیان و سبحان طیبی، مترجم). مجله‌ی حقوقی بین‌المللی، (۴۷)، ۱۸۷-۲۰۱.
    3. شناسایی، هدایت‌اله (۱۳۹۸). بررسی حقوقی رویکرد ایکائو در مدرنیزه کردن کنوانسیون ۱۹۷۰ لاهه با تصویب پروتکل ۲۰۱۰ پکن. پژوهش حقوق عمومی، (۶۲)، ۱۲۷-۱۵۴.
    4. شناسایی، هدایت‌اله (۱۳۹۹). تحلیل حقوقی تصویب کنوانسیون ۲۰۱۰ پکن در تقویت امنیت هوانوردی بین‌المللی در پرتو رویکردهای بازدارندگی ایکائو. پژوهش‌های حقوقی، (۴۱)، ۸۷-۱۰۹.
    5. عسگری‌مروت، علی؛ عالی‌پور، حسن؛ مهرنوش، مینا و بهرامی‌گرو، مجتبی (۱۳۹۹). ایده‌های نوآورانه و اندیشه‌های مجرمانه: مرز تأمین مالی جمعی و تأمین مالی تروریسم. پژوهش حقوق کیفری، (۳۳)، ۱۲۹-۱۵۷.
    6. فرهادنیا، سعید و هنجنی، سیدعلی (۱۳۹۸). چالش‌های حقوق بین‌الملل کیفری در مبارزه با تروریسم. پژوهش‌های حقوقی، (۴)، ۷-۲۹.
    7. قریبی، حسین؛ طباطبایی، سیدمحمد و کیوان‌حسینی، سیداصغر (۱۴۰۱). سازوکارهای جهانی با منطق ژئوپولیتیکی مقابله با تأمین مالی تروریسم و جایگاه جمهوری اسلامی ایران. جغرافیا و برنامه‌ریزی منطقه‌ای، ۱۲(۲)، ۷۳۳-۷۵۶.

    References

    1. Arnold, R. (2004). The ICC as a New Instrument for Repressing Terrorism. Transnational Publishers.
    2. Bassiouni, M. C. (1988). A Policy Oriented Inquiry into the Different Forms and Manifestations of International Terrorism. In M. C. Bassiouni (Ed.), Legal Responses to International Terrorism: US Procedural Aspects (pp. 587-569). Martinus Nijhoff.
    3. Lauterpacht, H. (Ed.). (1955). Oppenheim’s International Law: Vol I Peace (8th ed.). Longmans, Green & Co.
    4. Rapoport, D. C. (2022). Waves of Global Terrorism. Columbia University Press.
    5. Roele, I. (2022). Style Management: Images of Global Counter-Terrorism at the United Nations. Law and Critique, 33، ۲۷۳–۲۹۷.
    6. Schmid, A. P. (2023). Defining Terrorism. International Centre for Counter-Terrorism (ICCT).
    7. Staniforth, A. (2014). Concept of Terrorism and Extremism. In Preventing Terrorism and Violent Extremism (Blackstone’s Practical Policing) (pp. 32-53). Oxford University Press.
    8. Sysoev, S. B. (2017). Terrorism as a Political Violence: The Formula. Journal of Applied Security Research, 12(3), 407-414.
    9. Wang, T., & Zhuang, J. (2017). The True Meaning of Terrorism and Response to Terrorism. Social Sciences, 6(6), 160-168.